a) Khái niệm

Bảo hiểm xã hội tự nguyện là loại hình bảo hiểm xã hội do Nhà nước tổ chức mà người tham gia được quyền lựa chọn mức đóng, phương thức đóng phù hợp với tài chính và thu nhập của mình. Chế độ BHXH TN giúp người tham gia có quyền lợi về hưu trí và tử tuất khi không còn khả năng lao động.

b) Điều kiện tham gia

Công dân Việt Nam từ đủ 15 tuổi trở lên, không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc theo quy định của pháp luật.

Người Việt Nam định cư ở nước ngoài: Trở về nước và có nhu cầu tham gia BHXH TN.

c) Đối tượng tham gia

Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động dưới 01 tháng.

Người hoạt động không chuyên trách ở thôn, ấp, bản, sóc, làng, tổ dân phố, khu, khu phố.

Người lao động giúp việc gia đình.

Người tham gia các hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ không hưởng tiền lương.

Xã viên không hưởng tiền lương, tiền công làm việc trong hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã.

Người nông dân, người lao động tự tạo việc làm.

Người lao động đã đủ điều kiện về tuổi đời nhưng chưa đủ điều kiện về thời gian đóng để hưởng lương hưu.

Người tham gia khác đáp ứng đủ điều kiện.

d) Quyền lợi

Hưu trí

• Điều kiện:
  • Đủ tuổi hưu trí: Nam 60 tuổi 03 tháng và nữ 55 tuổi  04 tháng.
  • Đủ thời gian đóng BHXH: 20 năm.
• Mức hưởng:
  • Tính theo công thức: Mức lương hưu = Mức thu nhập bình quân đóng BHXH x Tỷ lệ hưởng hưu.
  • Tỷ lệ hưởng hưu phụ thuộc vào thời gian đóng BHXH.

Tử tuất

• Trợ cấp tuất một lần:
  • Người tham gia chưa đủ 1 năm đóng BHXH: Mức trợ cấp bằng số tiền đã đóng.
  • Người tham gia có cả thời gian đóng BHXH bắt buộc và TNV: Mức trợ cấp tối thiểu bằng 03 tháng mức bình quân tiền lương và thu nhập tháng đóng BHXH.
• Hỗ trợ mai táng: Theo quy định của pháp luật.

e) Mức đóng và phương thức đóng

Mức đóng

• Mức đóng hằng tháng bằng 22% mức thu nhập tháng do người tham gia BHXH TNV lựa chọn.
• Mức thu nhập tháng làm căn cứ đóng BHXH thấp nhất bằng mức chuẩn hộ nghèo của khu vực nông thôn theo quy định của Thủ tướng Chính phủ và cao nhất bằng 20 lần mức lương cơ sở tại thời điểm đóng.

Phương thức đóng

Người tham gia được chọn linh hoạt các phương thức đóng sau đây:

• Đóng hằng tháng;
• Đóng 03 tháng một lần;
• Đóng 06 tháng một lần;
• Đóng 12 tháng một lần;
• Đóng một lần cho nhiều năm về sau nhưng không quá 5 năm một lần;
• Đóng một lần cho những năm còn thiếu đối với người tham gia BHXH đã đủ điều kiện về tuổi để hưởng lương hưu theo quy định nhưng thời gian đóng BHXH còn thiếu không quá 10 năm (120 tháng) thì được đóng cho đủ 20 năm để hưởng lương hưu.

f) Quy trình tham gia

Hồ sơ tham gia

• Đơn đề nghị tham gia BHXH TN (theo mẫu của cơ quan BHXH).
• Căn cước công dân.
• Giấy khai sinh (đối với người dưới 16 tuổi).
• Giấy xác nhận tình trạng hôn nhân (đối với người đã kết hôn).
• Giấy tờ chứng minh thu nhập (hợp đồng lao động, bảng lương, giấy tờ kinh doanh,…).

Thủ tục tham gia

• Nộp hồ sơ tham gia BHXH TN tại cơ quan BHXH nơi cư trú.
• Cán bộ BHXH sẽ hướng dẫn và kiểm tra hồ sơ.
• Nếu hồ sơ hợp lệ, người tham gia sẽ được cấp sổ BHXH và thẻ BHYT.

Địa chỉ liên hệ

• Cơ quan BHXH nơi cư trú.
• Website BHXH Việt Nam: https://baohiemxahoi.gov.vn/
• Tổng đài tư vấn: 1900 636463

g) Hỗ trợ

Nhà nước hỗ trợ một phần chi phí cho người tham gia BHXH TNV:

• Hộ nghèo: 30%.
• Hộ cận nghèo: 25%.
• Các đối tượng khác: 10%.

Người sử dụng lao động có thể hỗ trợ thêm cho người lao động tham gia BHXH TN.

h) Thông tin tham khảo

https://ebh.vn/nghiep-vu-tong-hop/bao-hiem-xa-hoi-tu-nguyen-muc-huong-doi-tuong-ap-dung-moi-2019

https://tuvanbhxh.net/tong-quat-ve-che-do-bhxh-tu-nguyen/

https://thuvienphapluat.vn/chinh-sach-phap-luat-moi/vn/ho-tro-phap-luat/tu-van-phap-luat/36039/bhxh-tu-nguyen-toan-bo-quy-dinh-can-biet-nam-2021