Hoàn thuế TNCN tự động: Bước tiến mới trong công tác quản lý thuế

Việc triển khai hoàn thuế TNCN tự động là một trong những ứng dụng mới, cách làm mới mà ngành Thuế đang đẩy nhanh quá trình ứng dụng trên nền tảng công nghệ thông tin. Điều này tạo thuận lợi tối đa cho người nộp thuế (NNT) chủ động thực hiện nghĩa vụ thuế, bởi hoàn thuế TNCN không chỉ là quyền lợi mà còn là trách nhiệm của NNT và cơ quan thuế.

Quy trình hoàn thuế thu nhập cá nhân tự động

Quy trình hoàn thuế thu nhập cá nhân (TNCN) tự động quy định trình tự, thủ tục các bước để cơ quan thuế thực hiện giải quyết hồ sơ hoàn thuế TNCN của cá nhân trực tiếp quyết toán thuế có đề nghị hoàn trên tờ khai quyết toán thuế TNCN. Nội dung quy trình hoàn thuế TNCN tự động hướng dẫn các bước:

1. Tạo và tiếp nhận tờ khai quyết toán thuế TNCN gợi ý có đề nghị hoàn của NNT;
2. Giải quyết hoàn thuế TNCN tự động;
3. Kiểm soát sau hoàn thuế TNCN.

Những điểm cần lưu ý khi thực hiện hoàn thuế TNCN tự động

Hoàn thuế TNCN tự động được triển khai trên môi trường điện tử. Trong thời gian đầu, NNT có thể có những điểm chưa quen thuộc. Dưới đây là một số điểm cơ bản NNT cần đặc biệt lưu ý trong quá trình thực hiện các bước của Quy trình:

1. Tạo và tiếp nhận tờ khai quyết toán thuế TNCN

• Tạo Tờ khai quyết toán thuế TNCN gợi ý:

  • Từ cơ sở dữ liệu kê khai của tổ chức trả thu nhập và của cá nhân, dữ liệu đăng ký thuế và đăng ký người phụ thuộc, dữ liệu tổng quan về nghĩa vụ thuế, các khoản nợ của NNT trên toàn quốc, hệ thống ứng dụng công nghệ thông tin (CNTT) của ngành Thuế tự động tổng hợp dữ liệu.
  • Hệ thống tự động tổng hợp dữ liệu đối với các chỉ tiêu trên tờ khai quyết toán thuế TNCN để xác định nghĩa vụ kê khai của NNT và tạo Tờ khai quyết toán thuế TNCN gợi ý đối với NNT là cá nhân trực tiếp quyết toán thuế TNCN.
  • Việc tổng hợp dữ liệu và tạo lập Tờ khai gợi ý được hệ thống ứng dụng CNTT ngành Thuế tự động thực hiện ngay sau thời hạn nộp tờ khai quyết toán thuế TNCN của tổ chức trả thu nhập.
  • NNT là cá nhân sử dụng ứng dụng eTax Mobile, ứng dụng Thuế điện tử dành cho cá nhân của Tổng cục Thuế để kiểm tra thông tin trên Tờ khai quyết toán thuế TNCN gợi ý do hệ thống ứng dụng CNTT của ngành Thuế tự động tạo lập.
  • Trường hợp NNT đồng ý với thông tin được gợi ý trên Tờ khai quyết toán thuế TNCN gợi ý, NNT xác nhận và nộp hồ sơ quyết toán theo quy định trên ứng dụng.
  • Trường hợp NNT không đồng ý với thông tin được gợi ý trên Tờ khai quyết toán thuế TNCN gợi ý, NNT sửa lại thông tin tại các chỉ tiêu tương ứng, bổ sung lý do chênh lệch với số cơ quan thuế gợi ý và nộp hồ sơ quyết toán kèm theo tài liệu chứng minh theo quy định.

• Tiếp nhận Tờ khai quyết toán thuế TNCN gợi ý có đề nghị hoàn trả của NNT:

  • Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính tự động tạo và gửi Thông báo về việc tiếp nhận hồ sơ khai thuế điện tử, Thông báo về việc tiếp nhận hồ sơ đề nghị hoàn thuế (theo mẫu số 01-1/TB-TĐT ban hành kèm theo Thông tư 19/2021/TT-BTC của Bộ Tài chính), cho NNT ngay sau khi nhận được hồ sơ quyết toán thuế TNCN có chỉ tiêu “Số thuế hoàn trả cho NNT”.
  • Ngay sau khi gửi Thông báo về việc tiếp nhận hồ sơ đề nghị hoàn thuế cho NNT, phân hệ hoàn thuế tự động tạo hồ sơ đề nghị hoàn thuế.

• Đối với hồ sơ quyết toán thuế TNCN có đề nghị hoàn trả của NNT:

  • Được nộp bằng phương thức khác với quy định tại khoản 1 Điều 4 Quy trình hoàn thuế TNCN tự động ban hành kèm theo Quyết định 108/QĐ-TCT 2025, hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính và bộ phận tiếp nhận và trả kết quả thực hiện tiếp nhận, chấp nhận tờ khai và xử lý hồ sơ khai thuế theo quy định tại Quy trình quản lý khai thuế, nộp thuế và quản lý nghĩa vụ thuế của NNT.
  • Sau đó, hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính thực hiện tự động tiếp nhận hồ sơ hoàn thuế và phân hệ hoàn thuế tự động tạo hồ sơ đề nghị hoàn thuế theo quy định tại khoản 2 Điều 4 Quy trình hoàn thuế TNCN tự động ban hành kèm theo Quyết định 108/QĐ-TCT 2025.

2. Giải quyết hoàn thuế TNCN tự động

Phân hệ hoàn thuế TNCN sẽ tự động kiểm tra và xác định hồ sơ đủ điều kiện được xử lý tự động khi đáp ứng các điều kiện sau:

• Tại thời điểm giải quyết hồ sơ hoàn thuế TNCN của người nộp thuế, tổ chức trả thu nhập đã hoàn thành nghĩa vụ nộp thay tiền thuế TNCN đã khấu trừ hoặc tổng tiền thuế TNCN người nộp thuế là cá nhân đã nộp đủ vào NSNN tại kỳ quyết toán người nộp thuế có đề nghị hoàn thuế.
• Hồ sơ hoàn thuế TNCN có chỉ tiêu “Tổng thu nhập chịu thuế” khớp đúng với số liệu tổng hợp trong kỳ quyết toán thuế theo cơ sở dữ liệu quản lý thuế của ngành Thuế tại thời điểm giải quyết hồ sơ và có chỉ tiêu “Tổng số thuế đề nghị hoàn trả” nhỏ hơn hoặc bằng số liệu tổng hợp trong kỳ quyết toán thuế theo cơ sở dữ liệu quản lý thuế của ngành Thuế tại thời điểm giải quyết hồ sơ.
• Thông tin tài khoản nhận tiền hoàn trả của người nộp thuế được xác minh và liên kết với cơ sở dữ liệu quản lý thuế của ngành Thuế.

Trường hợp hồ sơ hoàn thuế TNCN của người nộp thuế đáp ứng đủ các điều kiện, phân hệ hoàn thuế TNCN tự động tạo đề xuất hoàn thuế, lập Quyết định hoàn thuế (hoặc Quyết định hoàn kiêm bù trừ thu NSNN) và Lệnh hoàn trả khoản thu NSNN (hoặc Lệnh hoàn trả kiêm bù trừ khoản thu NSNN) để chuyển Thủ trưởng cơ quan thuế ký điện tử. Những công việc nêu trên do hệ thống ứng dụng CNTT của ngành Thuế tự động thực hiện kể từ khi gửi Thông báo về việc tiếp nhận hồ sơ đề nghị hoàn thuế cho NNT.

Trường hợp xác định hồ sơ hoàn thuế không thuộc đối tượng và trường hợp được hoàn thuế, bộ phận giải quyết hồ sơ hoàn thuế dự thảo Thông báo về việc hồ sơ chưa đủ điều kiện hoàn thuế không được hoàn thuế (Mẫu số 04/TB-HT ban hành kèm theo Thông tư số 80/2021/TT-BTC) trên TMS, trình Thủ trưởng cơ quan thuế ký ban hành, gửi NNT.

Hiệu lực thi hành

Quy trình hoàn thuế TNCN tự động ban hành kèm theo Quyết định số 108/QĐ-TCT 2025 có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký và thay thế các quy định về xử lý hồ sơ hoàn thuế TNCN của cá nhân trực tiếp quyết toán thuế tại Quy trình hoàn thuế ban hành kèm theo Quyết định số 679/QĐ-TCT ngày 31/5/2023 của Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế.

TÓM TẮT NỘI DUNG CHÍNH CỦA QUYẾT ĐỊNH 108/QĐ-TCT

1. Phạm vi và đối tượng áp dụng:

Quy trình hoàn thuế TNCN tự động được áp dụng trên toàn quốc cho cá nhân trực tiếp quyết toán thuế có đề nghị hoàn thuế.

2. Các bước thực hiện:

– Tạo và tiếp nhận tờ khai quyết toán thuế TNCN gợi ý: Hệ thống tự động tổng hợp dữ liệu, tạo tờ khai và gửi đến NNT qua eTax Mobile hoặc iCanhan.

– Xác định hồ sơ đủ điều kiện xử lý tự động: Hệ thống kiểm tra, đối chiếu dữ liệu, nếu hợp lệ sẽ tự động lập Quyết định hoàn thuế và Lệnh hoàn trả.

– Giải quyết hồ sơ không đủ điều kiện tự động: Cơ quan thuế kiểm tra, yêu cầu bổ sung hoặc từ chối hoàn thuế nếu không đủ căn cứ.

3. Kiểm soát sau hoàn thuế:

Hệ thống CNTT cập nhật, cảnh báo, giám sát việc thay đổi nghĩa vụ thuế sau hoàn để thực hiện kiểm tra, thu hồi nếu có sai phạm.

4. Trách nhiệm của cơ quan thuế:

Tổng cục Thuế, Cục Công nghệ thông tin và các cơ quan thuế địa phương chịu trách nhiệm triển khai, hướng dẫn, nâng cấp hệ thống đảm bảo hoàn thành trước 31/3/2025.

5. Chế độ báo cáo:

Hệ thống CNTT tự động tổng hợp báo cáo hàng tháng, hàng năm, hỗ trợ theo dõi tiến độ giải quyết hoàn thuế.

Quy trình mới giúp tăng tốc độ xử lý, giảm thủ tục hành chính, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số trong quản lý thuế, mang lại lợi ích lớn cho NNT.

Chi tiết văn bản quyết định 108/QĐ-TCT

Đại lý thuế TPM