Xóa Bỏ Hình Thức Thuế Khoán Của Hộ Kinh Doanh Chậm Nhất Trong Năm 2026 – Giải Pháp Chiến Lược Phát Triển Kinh Tế Tư Nhân

Ngày 04/5/2025, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân, trong đó có nội dung đáng chú ý là chủ trương xóa bỏ hình thức thuế khoán đối với hộ kinh doanh chậm nhất trong năm 2026.

Bối Cảnh Và Mục Tiêu

Sau gần 40 năm đổi mới, khu vực kinh tế tư nhân ở nước ta đã không ngừng phát triển về cả số lượng và chất lượng, trở thành một trong những động lực quan trọng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Tuy nhiên, khu vực này vẫn đang đối mặt với nhiều rào cản lớn, đặc biệt là quy mô nhỏ, năng lực cạnh tranh yếu, và chưa phát huy hết tiềm năng để trở thành lực lượng nòng cốt của nền kinh tế quốc dân.

Theo Nghị quyết, những nguyên nhân chủ yếu kìm hãm sự phát triển của kinh tế tư nhân bao gồm:

• Nhận thức chưa đầy đủ về vai trò của kinh tế tư nhân;
• Thể chế, pháp luật còn bất cập;
• Công tác lãnh đạo, chỉ đạo chưa quyết liệt;
• Quyền tài sản và quyền tự do kinh doanh chưa được bảo đảm;
• Khó khăn trong tiếp cận nguồn lực (vốn, đất đai, công nghệ, nhân lực);
• Chính sách hỗ trợ còn thiếu hiệu quả, chi phí kinh doanh còn cao.

Giải Pháp Và Định Hướng Cải Cách

Để thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân phát triển mạnh mẽ và bền vững, Bộ Chính trị xác định cần có các giải pháp tổng thể, toàn diện và đột phá nhằm đổi mới tư duy, thống nhất nhận thức và hành động. Trong đó, một giải pháp nổi bật là xóa bỏ hình thức thuế khoán – vốn được xem là một trong những rào cản lớn đối với việc chuyển đổi từ hộ kinh doanh sang doanh nghiệp.

Lý Do Cần Xóa Bỏ Thuế Khoán

1. Thiếu minh bạch và dễ phát sinh tiêu cực:
   Thuế khoán được xác định chủ yếu theo ước tính doanh thu, không dựa trên giao dịch thực tế, tạo dư địa cho hiện tượng “thuế hai giá” và tiêu cực giữa hộ kinh doanh và cán bộ thuế.
2. Không phản ánh đúng năng lực kinh doanh:
   Có trường hợp hộ kinh doanh thu nhập cao nhưng nộp thuế rất thấp, ngược lại có hộ thu nhập thấp nhưng bị khoán mức cao không hợp lý.
3. Làm méo mó môi trường cạnh tranh:
   Doanh nghiệp chính quy chịu sự quản lý thuế nghiêm ngặt, trong khi hộ kinh doanh theo hình thức khoán lại được “ưu ái” hơn, gây ra hiện tượng doanh nghiệp tách nhỏ để né thuế.
4. Không phù hợp với xu thế chuyển đổi số:
   Thuế khoán đi ngược với mục tiêu số hóa ngành thuế, không khuyến khích hộ kinh doanh minh bạch, bài bản.

Ý Nghĩa Của Việc Xóa Bỏ Thuế Khoán

• Khuyến khích minh bạch hóa hoạt động kinh doanh:
  Các hộ kinh doanh sẽ phải quản lý doanh thu, sổ sách đầy đủ hơn, từ đó tạo tiền đề chuyển đổi lên mô hình doanh nghiệp.
• Tăng cường hiệu quả thu ngân sách:
  Nhà nước sẽ có thể thu đúng và đủ hơn thông qua dữ liệu thực tế, thay vì ước lượng.
• Tạo lập môi trường kinh doanh công bằng:
  Hộ kinh doanh và doanh nghiệp sẽ được đặt trong cùng một khung quản lý, giảm bất bình đẳng, thúc đẩy cạnh tranh lành mạnh.
• Phù hợp với xu hướng cải cách thuế và hội nhập quốc tế:
  Việc xoá bỏ thuế khoán giúp hệ thống thuế Việt Nam tiệm cận chuẩn mực quốc tế, góp phần cải cách nền tài chính quốc gia.

Việc xoá bỏ hình thức thuế khoán không chỉ là một điều chỉnh về kỹ thuật quản lý thuế, mà còn mang ý nghĩa chiến lược, thể hiện quyết tâm mạnh mẽ trong việc thúc đẩy chuyển đổi mô hình kinh doanh, nâng cao tính minh bạch, và xây dựng một môi trường cạnh tranh công bằng.

Đây là một bước đi phù hợp với yêu cầu của thời kỳ chuyển đổi số và hội nhập, góp phần hiện thực hóa mục tiêu phát triển kinh tế tư nhân trở thành một động lực quan trọng của nền kinh tế đất nước như Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng đã đề ra.

TPM khuyến nghị các hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh nên chủ động tìm hiểu, chuẩn bị cho quá trình chuyển đổi, đặc biệt là về mặt kế toán, hóa đơn – chứng từ, và nghĩa vụ thuế. Để quá trình này diễn ra thuận lợi và đúng quy định, việc hợp tác với các đại lý thuế chuyên nghiệp là rất cần thiết.

Nếu chủ hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh đang cần hỗ trợ trong việc kê khai, hạch toán, lập sổ sách hoặc chuyển đổi lên mô hình doanh nghiệp, xin vui lòng liên hệ với Đại lý Thuế TPM để được tư vấn cụ thể và đồng hành trong suốt quá trình chuyển đổi.